نحوه محاسبه مالیات بر اجاره (مالیات بر درآمد حاصل از اجاره مستغلات)

image_pdfimage_print

مالیات بر اجاره

نحوه محاسبه مالیات بر اجاره (مالیات بر درآمد مستغلات)

ماده ۵۳ قانون مالیات های مستقیم (مالیات بر اجاره)

مالیات بر اجاره: درآمد مشمول مالیات املاکی که به اجاره واگذار می‌گردد عبارت است از کل مال‌الاجاره ، اعم از نقدی و غیر نقدی ، پس از کسر بیست و پنج درصد (۲۵%) بابت هزینه‌ها و استهلاکات و تعهدات مالک نسبت به مورد اجاره.

درآمد مشمول مالیات در مورد اجاره دست اول املاک مورد وقف یا حبس بر اساس این ماده محاسبه خواهد شد. در رهن تصرف ، راهن طبق مقررات این فصل مشمول مالیات خواهد بود . هرگاه موجر مالک نباشد، درآمد مشمول مالیات وی عبارت است از مابه‌التفاوت اجاره دریافتی و پرداختی بابت ملک مورد اجاره.

حکم این ماده در مورد خانه‌های سازمانی متعلق به اشخاص حقوقی در صورتی که مالیات آنها طبق دفاترقانونی تشخیص شود جاری نخواهد بود .

  • تبصره ۱– محل سکونت پدر یا مادر یا همسر یا فرزند یا اجداد و همچنین محل سکونت افراد تحت تکفل مالک اجاری تلقی نمی‌شود مگر این که به موجب اسناد و مدارک ثابت گردد که اجاره پرداخت می‌شود . در صورتی که چند واحد مسکونی ، محل سکونت مالک و یا افراد مزبور باشد ، یک واحد برای سکونت مالک و یک واحد مسکونی برای هر یک از افراد مذکور به انتخاب مالک از شمول مالیات موضوع این بخش خارج خواهد بود .

.

  • تبصره ۲– املاکی که مجانا در اختیار سازمانها و مؤسسات موضوع ماده (۲) این قانون قرار می‌گیرد غیر اجاری تلقی می‌شود .

.

  • تبصره ۳– از نظر مالیات بر درآمد اجاره املاک هر واحد آپا رتمان یک مستغل محسوب می‌شود .

.

  • تبصره ۴- در مورد املاکی که با اثاثه یا ماشین‌آلات به اجاره واگذار می‌شود ، درآمد ناشی از اجاره اثاثه و ماشین‌آلات نیز جزء درآمد ملک محسوب و مشمول مالیات این فصل می‌شود .

.

  • تبصره ۵– مستحدثاتی که طبق قرارداد از طرف مستأجر در عین مستأجره به نفع موجر ایجاد می‌شود ، براساس ارزش معاملاتی روز تحویل مستحدثه به موجر تقویم و پنجاه درصد (۵۰%) آن جزء درآمد مشمول مالیات اجاره سال تحویل محسوب می‌گردد .

.

  • تبصره ۶– هزینه‌هایی که به موجبقانونیا قرارداد به عهده مالک است و از طرف مستأجر انجام می‌شود و همچنین مخارجی که به موجب قرارداد انجام آن از طرف مستأجر تقبل شده در صورتی که عرفا به عهده مالک باشد ، به بهای سال انجام هزینه تقویم و به عنوان مال‌الاجاره غیرنقدی به جمع اجاره بهای سال انجام هزینه اضافه می‌شود .

.

  • تبصره ۷– در صورتی که مالک اعیان احداث شده در عرصه استیجاری ملک را کلا یا جزئا به اجاره واگذار نماید ، مبلغ اجاره پرداختی بابت عرصه به نسبت مورد اجاره از مال‌الاجاره دریافتی کسر و مازاد طبق مقررات صدر این ماده مشمول مالیات خواهد بود .

.

  • تبصره ۸– در صورتی که مالک محل سکونت خود را بفروشد و در سند انتقال بدون اجاره بها مهلتی برای تخلیه ملک داده شود ، در مدتی که محل سکونت انتقال دهنده می‌باشد تا شش ماه و در بیع شرط مادام که طبق شرایط معامله مبیع در اختیار بایع شرطی است ، اجاری تلقی نمی‌شود ، مگر این که به موجب اسناد و مدارک ثابت گردد که اجاره پرداخت می‌شود .

.

  • تبصره ۹– وزارتخانه‌ها ، موسسات و شرکتهای دولتی و دستگاههایی که تمام یا قسمتی از بودجه آنها به وسیله دولت تأمین می‌شود ، نهادهای انقلاب اسلامی ، شهرداریها و شرکتها و مؤسسات وابسته به آنها و همچنین سایر اشخاص حقوقی مکلفند مالیات موضوع این فصل را از مال‌الاجاره‌هایی که پرداخت میکنند کسر و تا پایان ماه بعد به اداره امور مالیاتی محل وقوع ملک پرداخت و رسید آن را به موجر تسلیم نمایند .

.

  • تبصره ۱۰– واحدهای مسکونی متعلق به شرکتهای سازنده مسکن که قبل از انتقال قطعی و طبق اسناد و مدارک مثبته به موجب قرارداد واگذار می‌گردد مادام که در تصرف خریدار می‌باشد ، در مدت مذکور اجاری تلقی نمی‌شود و از لحاظ مالیاتی با خریدار مانند مالک رفتار خواهد شد مشروط بر این که مالیات نقل و انتقال قطعی موضوع ماده (۵۹) این قانون به مأخذ تاریخ تصرف پرداخت شده باشد .

.

  • تبصره ۱۱ _ مالکان مجتمع‌های مسکونی دارای بیش از سه واحد استیجاری که با رعایت الگوی مصرف مسکن بنا به اعلام وزارت مسکن و شهرسازی ساخته شده یا می‌شوند در طول مدت اجاره از صددرصد (۱۰۰%) مالیات بردرآمد املاک اجاری معاف می‌باشد در غیر این صورت درآمد هر شخص ناشی از اجاره واحد یا واحدهای مسکونی در تهران تا مجموع یکصد و پنجاه متر مربع زیربنای مفید و در سایر نقاط تا مجموع دویست متر مربع زیربنای مفید از مالیات بردرآمد ناشی از اجاره املاک معاف می‌باشد.

 

نحوه محاسبه مالیات بر اجاره (مالیات بر درآمد مستغلات) در صورتیکه موجر شخص حقیقی باشد به شرح ذیل میباشد:

به این مثال فرضی توجه فرمایید :
با فرض اینکه مبلغ ۵٫۰۰۰٫۰۰۰٫۰۰۰ ریال بابت رهن محل مورد اجاره در نظر گرفته باشد و مبلغ اجاره ماهانه ۱۰۰٫۰۰۰٫۰۰۰ ریال باشد ، نحوه محاسبه به این ترتیب خواهد بود :

۱- طبق قانون ۱٫۵% مبلغ رهن بایستی به مبلغ اجاره اضافه گردد :

۷۵/۰۰۰/۰۰۰ = ۱/۵% * ۵/۰۰۰/۰۰۰/۰۰۰

۲- مبلغ ۷۵٫۰۰۰٫۰۰۰ ریال بابت یک ماه میباشد که بایستی در ۱۲ ضرب شود تا برای یکسال محاسبه گردد :

۹۰۰/۰۰۰/۰۰۰ = ۱۲ * ۷۵/۰۰۰/۰۰۰

۳- مبلغ اجاره سالانه را نیز محاسبه میکنیم :

۱/۲۰۰/۰۰۰/۰۰۰ = ۱۲ * ۱۰۰/۰۰۰/۰۰۰

۴- مبلغ ۱٫۵% رهن سالانه و مبلغ اجاره سالانه را باهم جمع میکنیم :

۲/۱۰۰/۰۰۰/۰۰۰ = ۹۰۰/۰۰۰/۰۰۰ + ۱/۲۰۰/۰۰۰/۰۰۰

۵- طبق ق.م.م ۲۵% مستغلات معاف از مالیات میباشد پس داریم :

۱/۵۷۵/۰۰۰/۰۰۰ = ۷۵% * ۲/۱۰۰/۰۰۰/۰۰۰

 

۶- این مبلغ طبق ماده ۱۳۱ ق.م.م* مورد محاسبه قرار میگیرد یعنی :

۷۵/۰۰۰/۰۰۰ = ۱۵% * ۵۰۰/۰۰۰/۰۰۰

۱۰۰/۰۰۰/۰۰۰ = ۲۰% * ۵۰۰/۰۰۰/۰۰۰

۱۴۳/۷۵۰/۰۰۰ = ۲۵% * ۵۷۵/۰۰۰/۰۰۰

۳۱۸/۷۵۰/۰۰۰ = ۱۴۳/۷۵۰/۰۰۰ + ۱۰۰/۰۰۰/۰۰۰ + ۷۵/۰۰۰/۰۰۰

 

۷- مبلغ ۳۱۸٫۷۵۰٫۰۰۰ ریال مالیات اجاره سالانه میباشد که برای محاسبه مالیات اجاره ماهانه این مبلغ را بر ۱۲ تقسیم میکنیم:

۲۶/۵۶۲/۵۰۰ = ۱۲ / ۳۱۸/۷۵۰/۰۰۰

نحوه ثبت :

هزینه اجاره ۱٫۲۰۰٫۰۰۰٫۰۰۰

.                            اجاره پرداختنی ۸۸۱٫۲۵۰٫۰۰۰
.                            مالیات تکلیفی ۳۱۸٫۷۵۰٫۰۰۰
——————————————————————————

نرخ مالیات بر درآمد اشخاص حقیقی موضوع ماده ۱۳۱

تا میزان ۵۰ میلیون تومان ۱۵%

از ۵۰ تا ۱۰۰ میلیون تومان ۲۰%

از ۱۰۰ میلیون به بالا ۲۵%

تبصره ـ به ازای هر ده درصد (۱۰%) افزایش درآمد ابرازی مشمول مالیات اشخاص موضوع این ماده نسبت به درآمد ابرازی مشمول مالیات سال گذشته آن‌ها، یک واحد درصد و حداکثر تا پنج واحد درصد از نرخ‌های مذکور کاسته می‌شود. شرط برخورداری از این تخفیف تسویه بدهی مالیاتی سال قبل و تسلیم اظهارنامه مالیاتی مربوطه در مهلت اعلام شده از سوی سازمان امور مالیاتی است.

نکته: در صورتیکه موجر شخص حقوقی باشد، مالیات اجاره طبق ماده ۵۳ ق.م.م با نرخ ثابت ۲۵% محاسبه می گردد.

سعید رستمی

سعید رستمی کارشناس ارشد حسابداری، حسابرس و عضو هیئت مدیره شرکت "توسعه افزار نویان" www.NoyanTech.com

مطالب مرتبط

۱۵ دیدگاه‌

  1. سحر گفت:

    سال ۹۵ تکلیفی حذف شده
    آیا بازم محاسبات داریم ؟ نکته ای هست ؟

    • علی رستمی گفت:

      با سلام
      با توجه به اجرایی شدن قانون مالیاتهای مستقیم جدید ( مصوب ۱۳۹۴/۰۴/۳۱) از ابتدای سال ۱۳۹۵ و با توجه به حذف ماده ۱۰۴ ( مالیاتهای تکلیفی ) مالیات تکلیفی نخواهیم داشت.
      لذا از این بابت نباید از قراردادها مالیات تکلیفی کسر گردد.
      نکته:
      پرداختهایی که دریافت کننده آن اشخاص حقیقی به غیر از کارکنان مؤدی باشد که مشمول پرداخت کسورات بازنشستگی یا بیمه نباشند به استناد موارد مندرج در تبصره ماده ۸۶ مشنول کسر ده درصد مالیات مقطوع هستند به شرطی که پرداخت در قالب موارد زیر صورت گرفته باشد :

      ۱- پرداخت بابت حق المشاوره
      ۲- پرداخت بابت حق حضور در جلسات
      ۳- پرداخت بابت حق التدریس
      ۴- پرداخت بابت حق التحقیق
      ۵- پرداخت بابت حق پژوهش.

      ➖ که در هنگام پرداخت یا تخصیص بایستی ده درصد کسر شود و تا پایان ماه بعد به همراه فرم مشخصات دریافت کنندگان وجه به اداره دارایی پرداخت شود.
      با توجه مفاد قانون پرداخت به شرکتها به هر عنوان مشمول کسر هیچگونه کسوراتی نیست.

      همچنین برای دسترسی به اخبار و مطالب حسابداری می توانید کانال سود – زیان را دنبال کنید
      http://www.telegram.me/profitloss

  2. فاطمه موسوی گفت:

    سلام
    ما یک شرکت خانوادگی ثبت کردیم و من آپارتمانم را به شرکت به مبلغ ۵۰۰۰ تومان اجاره داده ام. آیا لازمست که اظهارنامه اجاره ثبت کنم؟
    باتشکر

  3. رضا حبیبی گفت:

    با سلام و خسته نباشید
    یک شرکت حقوقی قسمتی از کارخانه خود را به یک شرکت حقوقی دیگر اجاره داده و مبلغ ۲۵ میلیون تومان ودیعه و ماهیانه ۸٫۵ میلیون تومان اجاره میگیرد میخواستم بدونم محاسبه مبلغ مالیات و نحوه ثبت در دفاتر به چه صورت می باشد با تشکر فراوان

    • علی رستمی گفت:

      مالیات بر اجاره اشخاص حقوقی پس از کسر ۲۵ درصد بابت استهلاک، با نرخ ثابت ۲۵ درصد محاسبه می شود:
      ۸٫۵۰۰٫۰۰۰ * ۱۲ = ۱۰۲٫۰۰۰٫۰۰۰
      ۱۰۲٫۰۰۰٫۰۰۰ * ۷۵% = ۷۶٫۵۰۰٫۰۰۰
      ۷۶٫۵۰۰٫۰۰۰ * ۲۵% = ۱۹٫۱۲۵٫۰۰۰ مالیات سالانه
      ۱۹٫۱۲۵٫۰۰۰ / ۱۲ = ۱٫۵۹۳٫۷۵۰ مالیات ماهانه
      ثبت حسابداری هم به صورت زیر هست.
      (بد) ودیعه اجاره ۲۵٫۰۰۰٫۰۰۰
      (بس) بانک ۲۵٫۰۰۰٫۰۰۰

      (بد) هزینه اجاره ۱۰٫۰۹۳٫۷۵۰
      (بس) اجاره پرداختنی ۸٫۵۰۰٫۰۰۰
      (بس) مالیات پرداختنی ۱٫۵۹۳٫۷۵۰

      در پایان ماه یا پایان سال که مالیات شناسایی شده رو به دارایی پرداخت می کنین ثبت به صورت زیر میشه:

      (بد) مالیات پرداختنی ۱٫۵۹۳٫۷۵۰
      (بس) بانک ۱٫۵۹۳٫۷۵۰

  4. مژگان گفت:

    با سلام.خسته نباشید.
    اگر مالیات اجاره ماهانه از مبلغ اجاره بیشتر باشد ثبتش چگونه است؟

    • با سلام.
      مالیات بر اجاره جز هزینه های عملیاتی شرکت تلقی می شود. به همین دلیل همراه با اجاره ثبت می شود. اگر مبلغ اجاره ۲ میلیون و مالیات آن ۲۰۰ هزار باشد بهتر است تمام مبلغ ۲۲۰۰۰۰۰ به عنوان کل هزینه ماهانه شناسایی شود. در صورتی هم که مالیات بیش از اجاره باشد مورد فوق مصداق دارد.
      مثلا هزینه اجاره ۲ میلیون و مالیات آن ۳ میلیون که جمعا ۵ میلیون هزینه شناسایی می شود.

      بد – هزینه اجاره ۵۰۰۰۰۰۰
      بس – اجاره پرداختنی ۲۰۰۰۰۰۰
      بس – مالیات اجاره پرداختنی ۳۰۰۰۰۰۰

  5. محمد جواد زين العابديني گفت:

    با سلام و خسته نباشید
    یک شرکت حقوقی هستیم که یک ملک (به نام شرکت) خود را به یک شرکت حقوقی دیگر اجاره داده ایم و مبلغ ۱۰ میلیون تومان رهن واجاره ماهیانه ۳ میلیون تومان اجاره میگیرم میخواستم بدانم اولاٌ مبلغ مالیات اجاره ماهانه محاسبه وبایستی پرداخت شودثانیاٌ تکلیف قانونی مالیات درآمد اجاره به عهده مستاجر ست یا موجر ودرنهایت نحوه محاسبه مالیات درآمد اجاره چگونه میباشد. با تشکر فراوان

    • اقای زین العابدینی
      دقیقا ۲ دیدگاه بالاتر از دیدگاه شما به سوال شما پاسخ داده شده است. لطفا صفحه را اسکرول نمایید.
      ثانیا تکلیف قانونی مالیات بر درامد اجاره بر عهده موجر می باشد که بایستی مستاجر از مبالغ اجاره پرداختی ماهانه، مبلغ مالیات بر اجاره را کم نماید و به حساب دارایی پرداخت نماید.

      ماده ۵۳ ق.م.م:
      درآمد مشمول مالیات املاکی که به اجاره واگذار می‌گردد عبارت است از کل مال‌الاجاره ، اعم از نقدی و غیر نقدی ، پس از کسر بیست و پنج درصد (۲۵%) بابت هزینه‌ها و استهلاکات و تعهدات مالک نسبت به مورد اجاره…
      موفق باشید.

  6. سین گفت:

    سلام

    من میخوام برای خرید ملک وام بگیرم و هم خودم توی ملک کار کنم و هم بخشی از اون ملک رو اجاره بدم. با توجه به این شرایط، مالیات مستغلات برای من به چه ترتیبی خواهد بود؟

    • با سلام
      اگر طرف اجاره کننده شخص حقیقی است، می توانید درامد خود را نشان ندهید.
      اگر حقوقی است، خود شخص حقوقی اقدام به کسر و پرداخت مالیات اجاره خواهد نمود. و نیازی نیست که شما استرس داشته باشید.
      مالیات بر اجاره وظیفه مستاجر است که از موجر کسر و پرداخت نماید.

  7. جعفری گفت:

    با سلام و احترام
    برای شرکت ثبت شده میخوام جایی رو اجاره کنم
    مالیات با چه کسیه ؟ من یا مالک ؟ نحوه محاسبه مشابه بالا باید انجام بشه ؟ آیا سالیانه است یا طور دیگری،
    تو سربرگ میخوام آدرس اونجا رو بدم ملاحظه خاصی لازمه ؟
    با تشکر فراوان

    • با سلام
      نحوه محاسبه و پرداخت مالیات بر درامد اجاره و همچنین اینکه چه کسی باید پرداخت نماید قبلا توضیح داده شده است.
      همچنین در “برگ درخواست ارائه اسناد و مدارک” که از طرف دارایی جهت رسیدگی به دفاتر شما صادر می شود در آن “صورت ریز وجوه پرداختی از بابت ماده ۵۳ ق.م.م به همراه شماره رسید پرداخت مالیات” به همراه “اسناد اجاره رسمی یا هر نوع قرارداد عادی اجاره” نیز درخواست می شود که مودی ملزم به ارائه آن ها می باشد.
      شما با انجام مراحل قانونی مالیات بر اجاره می توانید حتی در صورت عدم تغییر آدرس شرکت در اداره ثبت شرکت ها، می توانید اقدام به درج ادرس جدید در اوراق اداری خود نمایید کما اینکه بدون انجام این مراحل نیز امکان پذیر است.
      در صورت پرداخت مالیات به صورت سالیانه یا ماهانه، تصمیم با ممیز شما می باشد. معمولا اگر مبلغ مالیات بر اجاره بالا باشد به صورت ماهیانه و کمتر باشد به صورت یکجا و سالیانه درخواست می گردد.
      موفق باشید.

  8. mahdi گفت:

    سلام .وقت بخیر.من تصمیم دارم برای ثبت شرکت ، آدرس یک طبقه مسکونی پدرم رو بدم. آیا مالیات تعلق میگیره؟چون شنیدم برای فرزندان هر کدام یک واحد مالیات ندارد.اگر واحد به نام خودم باشه چطور؟

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *